میدان رابعه العدویه
میدان رابعه العدویه (به عربی: ميدان رابعة العدوية)، که اغلب با نام "میدان رابعه" شناخته می‌شود، یکی از میادین مهم شهر قاهره، پایتخت مصر است. این میدان در سال‌های اخیر به دلیل نقش کلیدی خود در رویدادهای سیاسی مصر، به‌ویژه پس از انقلاب ۲۰۱۱، شهرت جهانی یافته است.
تاریخچه
میدان رابعه العدویه از بزرگترین میادین مصر است که به سبب مجاورت با مسجد رابعه به این نام مشهور شده است و در منطقه شهری "مدینه نصر" قاهره واقع شده است رابعه العدویه بانویی پارسا و زاهد در قرن دوم هجری بود که از سوی مردم مصر مورد احترام و او را دارای کرامات می دانستند. این منطقه در دوران نوین به یکی از مراکز پرجمعیت و تجاری قاهره تبدیل شد.
پیش از سال ۲۰۱۳، این میدان بیشتر به عنوان یک تقاطع مهم شهری و محل تجمع مردم برای مناسبت‌های محلی شناخته می‌شد. اما وقایع سیاسی سال ۲۰۱۳، این میدان را به یکی از نمادهای اصلی تحولات سیاسی مصر تبدیل کرد.
اهمیت سیاسی و رویدادهای مهم
اهمیت سیاسی میدان رابعه العدویه عمدتاً به وقایع سال ۲۰۱۳ بازمی‌گردد. پس از برکناری محمد مرسی، رئیس‌جمهور منتخب مصر، در ژوئیه ۲۰۱۳، حامیان وی دست به تجمعات گسترده‌ای در این میدان زدند. این تجمع که به "تحصن رابعه" مشهور شد، به بزرگترین تجمع اعتراضی در تاریخ معاصر مصر تبدیل گشت.
تحصن رابعه (تابستان ۲۰۱۳)
از اواخر ژوئن ۲۰۱۳ تا ۱۴ اوت ۲۰۱۳، حامیان مرسی، که خواستار بازگشت وی به قدرت بودند، در میدان رابعه العدویه دست به تحصن زدند. این تحصن صدها هزار نفر را به خود جلب کرد و به یکی از مراکز اصلی اعتراضات تبدیل شد. تصاویر هوایی این تجمع عظیم، که به نظر می‌رسید جمعیت تا افق امتداد دارد، در سراسر جهان بازتاب یافت. این اعتراضات چند ماه به طول انجامید. و با سیاست مشت آهنین نظامیان در برخورد با اعتراضات و دستگیری عده بیشتری از رهبران و کادرهای اخوان هرگونه مصالحه بین معترضین و نظامیان را از بین برد. حتی واسطه گری نماینده آمریکا و قطر هم راه به جایی نبرد و نهایتا نظامیان در 14 آگوست 2013 با حمله به معترضین تعداد زیادی از آنها که رقم آن را قریب به 1200 تا 2500 نفر میدانند، کشتند.
این کشتار وسیع در تاریخ اعتراضات در جهان را بی سابقه و آن را با کشتار میدان تیان آن مین پکن در سال 1989 م مقایسه میکنند. سازمان دیده بان حقوق بشر در سالگرد این کشتار سندی را در 195 صفحه تنظیم و منتشر کرد و این کشتار را بزرگترین عملیات قتل عام تظاهرکنندگان در یک روز در طول تاریخ به حساب آورد.
این حادثه که به "کشتار رابعه" معروف شد، با تلفات جانی بسیار بالا از سوی معترضان همراه بود و به یکی از خونین‌ترین حوادث تاریخ معاصر مصر تبدیل گشت. این واقعه واکنش‌های گسترده‌ای را در سطح بین‌المللی برانگیخت.
پس از این حادثه، میدان رابعه تحت تدابیر امنیتی شدید قرار گرفت و از آن زمان تاکنون، تجمعات بزرگ در این محل به ندرت صورت گرفته است.
معماری و ویژگی‌های میدان
میدان رابعه العدویه، مانند بسیاری از میادین شهری قاهره، فضایی باز و گسترده است که عمدتاً با ساختمان‌های مسکونی و تجاری احاطه شده است. مسجد رابعه العدویه که نام خود را به میدان داده است، یکی از بناهای مهم در این منطقه محسوب می‌شود. این میدان به دلیل وسعت زیاد، ظرفیت پذیرش تعداد بسیار زیادی از مردم را دارد که همین ویژگی، آن را به مکانی مناسب برای تجمعات اعتراضی تبدیل کرده بود.
میدان رابعه العدویه، اگرچه در ابتدا تنها یکی از میادین شهر قاهره بود، اما با تبدیل شدن به کانون اعتراضات و تحصن حامیان محمد مرسی و سپس شاهد بودن "کشتار رابعه"، به نمادی از شکاف سیاسی عمیق در جامعه مصر و خشونت‌های سیاسی پس از انقلاب ۲۰۱۱ تبدیل شد. این میدان همچنان یادآور یکی از تاریک‌ترین فصل‌های تاریخ معاصر مصر است.