محمدسعید ایزدی
محمدسعید ایزدی (۱۳۴۳ – ۳۱ خرداد ۱۴۰۴) معروف به حاج رمضان، سرتیپ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بود، که بهعنوان مسئول بخش فلسطین در نیروی قدس فعالیت میکرد و در جریان جنگ ایران و اسرائیل کشته شد.
ایزدی، سه بار در سوریه توسط نیروی هوایی اسرائیل هدف قرار گرفت؛ سه عملیاتی که ناکام ماند. از جمله حمله اسرائیل به کنسولگری ایران در دمشق که جان سالم به در برد. در آن حمله چند نفر از جمله سرتیپ محمدرضا زاهدی، از فرماندهان ارشد نیروی قدس کشته شدند.
ایزدی شهریور ۱۳۹۸ بهعنوان «یکی از رهبران گروههای تروریستی» در فهرست تحریم وزارت خزانهداری آمریکا قرار گرفت. بریتانیا نیز آذر ۱۴۰۲ او را به فهرست تحریمهای خود اضافه کرد.
زندگی و فعالیت
محمدسعید ایزدی در ۱۳۴۳ در شهرستان سنقر به دنیا آمد. او از دهه ۱۳۵۰ با پیوستن به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، فعالیت نظامی خود را آغاز کرد. او در طول جنگ ایران و عراق در جبهههای جنوب و غرب حضور داشت. پس از جنگ، فعالیتهایش به جنوب لبنان و فلسطین معطوف شد، جایی که به مدت سه دهه در تقویت زیرساختهای محور مقاومت، از جمله سامانههای موشکی، تونلها و فناوریهای ارتباطی، نقش محوری ایفا کرد. او با فرماندهانی مانند عماد مغنیه و یحیی سنوار همکاری نزدیک داشت و به عنوان یکی از ستونهای پنهان مقاومت شناخته میشد.
نقش اساسی در هماهنگی با حماس و ساخت «محور مقاومت»
سعید ایزدی به عنوان فرمانده «گُردان فلسطین» در نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، مسئول هماهنگی مالی، لجستیکی و آموزشی بین ایران و حماس بود و نقش محوری در شکلگیری و گسترش «محور مقاومت» شامل حماس، حزبالله لبنان و جهاد اسلامی فلسطین ایفا کرد.
پروژههای توفان ۱ و ۲ برای انتقال تسلیحات
اسناد منتشر شده توسط ارتش اسرائیل نشان میدهد که ایزدی در پروژههایی نظیر «توفان ۱» (نزدیک به ۲۱ میلیون دلار سلاح) و «توفان ۲» (حدود ۲۵ میلیون دلار سلاح) نقش داشته است. این اسناد نشان میدهد که ایزدی قصد داشت تسلیحات پیشرفته به حماس منتقل کند.
سابقه تلاش برای ترور در چندین عملیات پیشین
ایزدی پیشتر طی حملات هوایی اسرائیل در سوریه در سال ۲۰۲۴ و اوایل سال ۲۰۲۵، سه بار مورد هدف حمله نیروهای نظامی اسرائیل قرار گرفت، اما زنده مانده بود. این حملات در مناطق مختلفی از دمشق گزارش شده بودند.
شهادت
پس از آغاز جنگ ایران و اسرائیل ایزدی در سحرگاه ۳۱ خرداد ۱۴۰۴ در منزل خود در قم، در پی عملیات اسرائیل کشته شد. این اقدام، که پس از دو دهه تلاش ناموفق اسرائیل برای ترور وی در سوریه و لبنان انجام شد، به گفته منابع اسرائیل، نقطه عطفی بود. مراسم تشییع او در ۹ تیر در سنقر و ۱۲ تیر در قم برگزار شد.
تحریمها
ایزدی در شهریور ۱۳۹۸ بهعنوان «یکی از رهبران گروههای تروریستی» در فهرست تحریم وزارت خزانهداری آمریکا قرار گرفت. بریتانیا نیز آذر ۱۴۰۲ او را به فهرست تحریمهای خود اضافه کرد.
'''محمدسعید ایزدی''' (۱۳۴۳ – ۳۱ خرداد ۱۴۰۴) معروف به '''حاج رمضان'''، سرتیپ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بود که به عنوان مسئول بخش فلسطین در نیروی قدس فعالیت میکرد. او در جریان جنگ ایران و اسرائیل توسط نیروی هوایی ارتش اسرائیل کشته شد.
ایزدی یکی از چهرههای کلیدی و پشتپرده محور مقاومت بود و نقشی محوری در تأمین مالی، تسلیحاتی و آموزشی گروههای فلسطینی، از جمله حماس و جهاد اسلامی فلسطین، ایفا کرد.
زندگی شخصی و تحصیلات
محمدسعید ایزدی در سال ۱۳۴۳ در شهرستان سنقر در استان کرمانشاه به دنیا آمد. بر اساس برخی منابع، او در خانوادهای مذهبی در استان قم بزرگ شد و مدرک کارشناسی مهندسی الکترونیک را از دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی تهران دریافت کرد. همچنین برخی منابع از اخذ مدرک دکتری در رشته مهندسی الکترونیک از همان دانشگاه خبر دادهاند.
ایزدی از همان سالهای ابتدایی انقلاب اسلامی جذب سپاه پاسداران شد و در طول بیش از سه دهه خدمت، به یکی از با تجربهترین فرماندهان این نهاد تبدیل گردید.
فعالیت در سپاه پاسداران
آغاز خدمت و جنگ ایران و عراق
ایزدی در دهه ۱۳۶۰ و در جریان جنگ ایران و عراق به سپاه پاسداران پیوست و ابتدا در شاخه اطلاعاتی آن خدمت کرد. او پس از گذراندن دورههای افسری در آکادمی نظامی سپاه، به تدریج مسئولیتهای عملیاتی مهمی را بر عهده گرفت.
مأموریتهای فرامرزی
در دهه ۱۹۹۰ میلادی، ایزدی به عرصههای عملیاتی خارج از ایران از جمله لبنان اعزام شد و در آنجا با حزبالله بر روی توسعه زیرساختهای موشکی همکاری داشت. او همچنین در سودان حضور یافت؛ کشوری که به عنوان یک کریدور قاچاق تسلیحات به خاورمیانه مورد استفاده قرار میگرفت.
مسئولیت بخش فلسطین در نیروی قدس
از اواخر دهه ۱۳۹۰ خورشیدی، ایزدی به عنوان رئیس «شاخه فلسطین» در نیروی قدس سپاه منصوب شد. در این سمت، او مسئول هماهنگی نظامی میان فرماندهان ارشد سپاه و چهرههای کلیدی در حماس و جهاد اسلامی فلسطین بود. نقش او شامل افزایش بودجه مالی ایران به حماس برای فعالیتهای ضد اسرائیلی و همچنین هدایت نیروهای حماس مستقر در لبنان میشد.
بر اساس گزارشها، ایزدی همچنین فرماندهی قرارگاههای «حمزه سیدالشهدا» و «نجف اشرف» و معاونت عملیات ستاد مشترک سپاه را نیز بر عهده داشته است.
تلاشها در راه آرمان فلسطین
ایجاد شبکههای پشتیبانی
سردار ایزدی در طول سه دهه و نیم فعالیت خود، تلاشهای بیوقفهای در تأمین تخصصهای فنی، دانش روز، فناوریهای پیشرفته و منابع مالی مورد نیاز برای توسعه سامانههای موشکی، شبکههای تونلی، پهپادها و دیگر تجهیزات راهبردی مقاومت فلسطین انجام داد. او با تمامی چهرههای شاخص مقاومت از شهدای بزرگی چون عماد مغنیه، عبدالعزیز رنتیسی، محمود الزهار تا ابراهیم عقیل، فؤاد شکر، اسماعیل هنیه، محمد ضیف، صالح العاروری و یحیی السنوار همکاری نزدیک داشت.
به گفته کمیتههای مقاومت فلسطین، ایزدی از سال ۱۹۹۲ مسئول ارتباط نزدیک با مقاومت فلسطین بود و این رابطه صادقانه نقش عمدهای در حمایت از مردم فلسطین و مقاومت آنها ایفا کرد و به توسعه کارهای نظامی، امنیتی، علمی، برنامهریزی و عملیاتی شاخههای نظامی فلسطین در غزه و سراسر فلسطین کمک نمود.
نظارت بر آموزش هزاران نیروی مقاومت
یکی از مهمترین دستاوردهای ایزدی در راه آرمان فلسطین، نظارت بر هزاران دوره آموزشی در تمام زمینههای نظامی، امنیتی و بسیج بود. او به توسعه کیفی نظامی بازوهای مقاومت فلسطین برای مقابله با دستگاههای نظامی و امنیتی صهیونیستی کمک کرد و نقش مؤثری در شکست دشمن در تمام نبردهایی که مردم فلسطین و مقاومت آنها انجام دادند، ایفا نمود.
هماهنگی چندجبههای
ایزدی به عنوان هماهنگکننده اصلی میان رژیم ایران و حماس، تلاشهای خود را به بازسازی شاخه نظامی حماس و اطمینان از باقی ماندن حماس به عنوان قدرت حاکم در غزه معطوف کرده بود. بر اساس اظهارات ارتش اسرائیل، او مسئول تقویت هماهنگی میان گروههای تروریستی فلسطینی با حزبالله و همچنین رژیم پیشین اسد در سوریه بود.
ارتباط نزدیک با رهبران مقاومت
زیاد نخاله، دبیرکل جنبش جهاد اسلامی فلسطین، در یادداشتی در روزنامه الاخبار لبنان، ایزدی را به عنوان فرماندهای توصیف کرد که در راه آرمان فلسطین و آزادی قدس شریف به شهادت رسید. نخاله گفت که ایزدی از اواخر دهه ۱۹۸۰ با آرمان فلسطین عجین بود و همواره بر این جمله تأکید داشت: «ما اینجا هستیم تا برای قدس بجنگیم.» او افزود که ایزدی به عنوان برجستهترین نماینده حمایت بیوقفه ایران از آرمان فلسطین شناخته میشد و ارتباطات قوی و پایداری با تمامی گروههای فلسطینی برقرار کرده بود.
نخاله در ادامه تصریح کرد: «هر زمان که برای کمک به او مراجعه میکردیم، پاسخش همیشه یکسان بود: "مشکلی نیست".» او ایزدی را به سلمان فارسی تشبیه کرد؛ اولین یار ایرانیالاصل پیامبر اسلام که پیامبر او را «از ما اهل بیت» توصیف کرده بود.
واکنش گروههای مقاومت فلسطین
پس از شهادت ایزدی، جنبش حماس و شاخه نظامی آن، گردانهای قسام، با صدور بیانیهای از نقش برجسته او در حمایت از آرمان فلسطین تجلیل کردند. در این بیانیه آمده بود: «او واقعاً یک رهبر منحصر به فرد با تأثیر بزرگ و مسئولیتی مقدس بود. او به ندای الهی برای حمایت از مقاومت [فلسطین] پاسخ داد، مستقیماً با رهبری آن تعامل داشت و در طول سالها تمام امکانات کمک را در اختیار آنها قرار داد.»
کمیتههای مقاومت فلسطین نیز در بیانیهای اعلام کردند: «اثر انگشتهای سردار شهید حاج رمضان در هر موشک، مواد منفجره، گلوله و تونلی که بینی و سر دشمن را به خاک مالید، روشن و تأثیرگذار باقی خواهد ماند.»
تحریمهای بینالمللی
به دلیل نقش مرکزی ایزدی در تأمین مالی و هماهنگی عملیاتهای نظامی، او توسط ایالات متحده و بریتانیا تحریم شده بود. بریتانیا در آذر ماه ۱۴۰۲ (نوامبر ۲۰۲۴) او را به همراه اسماعیل قاآنی و چند تن دیگر از اعضای شاخه فلسطین سپاه قدس به فهرست تحریمهای خود اضافه کرد.
ترور و شهادت
سردار محمدسعید ایزدی در ۳۱ خرداد ۱۴۰۴، برابر با ۲۵ ذیالحجه، در جریان حملات هوایی ارتش اسرائیل به ایران و در منزل شخصی خود در شهر قم به همراه همسرش به شهادت رسید. اسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، اعلام کرد که این حمله با هدف کشتن ایزدی انجام شده و او را «بنیانگذار طرح رژیم ایران برای نابودی اسرائیل» توصیف کرد.
بر اساس گزارشها، ایزدی پیش از این سه بار در سوریه توسط نیروی هوایی اسرائیل هدف قرار گرفته بود که هر سه عملیات ناکام ماند. از جمله حمله اسرائیل به ساختمان جانبی سفارت ایران در دمشق که او از آن جان سالم به در برده بود.
ارتش اسرائیل اعلام کرد که ایزدی دارای برنامه دو مرحلهای برای نابودی اسرائیل بود: مرحله اول از طریق حملات موشکی توسط ایران و گروههای نیابتی آن و مرحله دوم از طریق نفوذ دهها هزار تروریست از لبنان، غزه، سوریه و کرانه باختری به خاک اسرائیل.
مراسم تشییع و خاکسپاری
مراسم تشییع سردار ایزدی در روز شنبه ۷ تیر ۱۴۰۴ در تهران به همراه دیگر فرماندهان شهید برگزار شد. پیکر او سپس برای تشییع در روز دوشنبه ۹ تیر به زادگاهش در شهر سنقر کلیایی (استان کرمانشاه) منتقل گردید. سرانجام در روز پنجشنبه ۱۲ تیر ۱۴۰۴، پیکر این فرمانده شهید در حرم حضرت معصومه (س) در شهر قم به خاک سپرده شد. شورای اطلاعرسانی دولت ایران برای حضور گسترده مردم در این مراسم فراخوان عمومی داده بود.
میراث و یادبود
سردار ایزدی به دلیل نقش بیبدیل خود در پشتیبانی از آرمان فلسطین و تقویت محور مقاومت، در میان گروههای فلسطینی به عنوان «شهید بزرگ فلسطین» شناخته میشود. زیاد نخاله، دبیرکل جهاد اسلامی فلسطین، در وداع با او نوشت: «خداحافظ ای شهید راه قدس.»
ایزدی که به دلیل فعالیتهای پشتپرده و پرهیز از حضور در رسانهها، «ژنرال بینام» خوانده میشد، بیش از دو دهه تحت تعقیب دستگاههای امنیتی اسرائیل بود. با این حال، او همواره خود را وقف آرمان فلسطین کرده بود و به گفته همرزمانش، «فلسطین در مرکز زندگی او قرار داشت.»
گردانهای قسام، شاخه نظامی حماس، در بیانیه خود تأکید کردند که «فلسطین و مقاومت آن، فقدان حاج رمضان و تلاشهای صادقانه و کمکهای او به مردم فلسطین و مقاومتشان را هرگز فراموش نخواهند کرد.»
منابع
- ویکیپدیای فارسی
- Wikipedia English
- بیبیسی فارسی
- شبکه العالم
- خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا)
- خبرگزاری تسنیم
- وبسایت ویکیوحدت
- وبسایت نو اندیش
- خبرگزاری صبا (یمن)
- پرس تیوی
- Jerusalem Post
- News18
- WION News
- GlobalSecurity.org